เหรียญหลวงพ่อคูณ วัดบ้านไร่ จ.นครราชสีมา รุ่น ที่ระลึกครบ 30 ปี 14 ตุลาคม วันประชาธิปไตย จัดสร้างขึ้นเพื่อเป็นที่ระลึกในโอกาสครบรอบ 30 ปี วันประชาธิปไตย (14 ตุลาคม 2516 – 14 ตุลาคม 2546) โดย คณะอนุกรรมการ ฝ่ายปฎิบัติการ จัดหาทุนฯ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร ผลิตโดย สำนักกษาปณ์ กรมธนารักษ์ และประกอบพิธีพุทธาภิเษก ณ วัดบ้านไร่ อ.ด่านขุนทด จ.นครราชสีมา วันที่ 4 กันยายน 2546
เป็นเหรียญโลหะทองคำ เหรียญเงิน เหรียญทองแดงกะไหล่ทอง และเหรียญทองแดง ออกแบบด้วยความปราณีต สวยงาม ลักษณะเป็นเหรียญกลม รูปหลวงพ่อคูณ ปริสุทฺโธ นั่งสมาธิเต็มองค์ ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 3 เซนติเมตร ด้านล่างมีตัวหนังสือคำว่า “หลวงพ่อคูณ ปริสุทฺโธ” ด้านล่างมีตัวอักษร “ที่ระลึกครบ 30 ปี วันประชาธิปไตย” ด้านหลังเป็นตราสัญลักษณ์ 30 ปี 14 ตุลาคม ที่ออกแบบมาเพื่อสื่อถึงประชาธิปไตย มีอักขระยันต์ประจำของหลวงพ่อคูณ และมีข้อความที่เกี่ยวข้องกับวาระที่ระลึก
วันที่ 14 ตุลาคม 2516 เป็นวันที่ นักเรียน นิสิต นักศึกษา และประชาชน ทั้งในกรุงเทพฯ และต่างจังหวัด นับแสนคน เดินขบวนต่อสู้เรียกร้องประชาธิปไตยและคัดค้านอำนาจเผด็จการของรัฐบาลคณาธิปไตย ของ จอมพลถนอม กิตติขจร และคณะ เกิดเหตุการณ์ปราบปราม ผู้ประท้วง บริเวณพระบรมมหาราชวังและถนนราชดำเนินอย่างรุนแรง มีการใช้อาวุธ รถถัง เฮลิคอปเตอร์ และแก๊สน้ำตา ยิงใส่ผู้ชุมนุม จนมีผู้เสียชีวิต บาดเจ็บ และผู้สูญหายเป็นจำนวนมาก หลังเหตุการณ์ได้ลุกลามใหญ่โต เมื่อประชาชนที่โกรธแค้นต่างร่วมมือกันต่อสู้ จนที่สุด จอมพล ถนอม และจอมพล ประภาส ได้ลาออกจากตำแหน่ง ก่อนเดินทางออกนอกประเทศ
หลังจากเหตุการณ์ได้มีการก่อสร้าง อนุสรณ์สถาน 14 ตุลา ขึ้น ที่บริเวณสี่แยกคอกวัว ถนนราชดำเนินกลาง เพื่อรำลึกถึงเหตุการณ์ดังกล่าว โดยใช้เวลาก่อสร้างนานถึง 28 ปี พร้อมทั้งก่อตั้ง มูลนิธิ 14 ตุลา ขึ้นอีกด้วย
ปี 2546 วาระครบ 30 ปีของเหตุการณ์ รัฐสภาได้มีมติให้วันที่ 14 ตุลาคม ของทุกปีเป็น วันประชาธิปไตย เพื่อให้ทุกคนได้รำลึกถึงพลังบริสุทธิ์ของประชาชนที่ลุกขึ้นมาต่อสู้เพื่อเสียงของตนเอง
นอกจากนี้มติของรัฐสภายังเห็นชอบให้มีการนำเหตุการณ์ 14 ตุลาคม 2516 บรรจุในหลักสูตรการศึกษา เพื่อให้คนรุ่นหลังได้ทราบถึงเหตุการณ์สำคัญของชาติ ซึ่งถือว่ากรณีดังกล่าวเป็นการเมืองภาคประชาชน ที่มีผลต่อการพัฒนาการเมืองจนมีระบบรัฐสภาต่อเนื่องมาจนถึงทุกวันนี้
